Hoe berekent de TCMG de omvang van de schade?

Bij de reguliere procedure wordt door een onafhankelijke deskundige, een door TCMG-geselecteerde aannemer of, vanaf september, een door uzelf geselecteerde aannemer een berekening gemaakt van de schadeomvang. Dat gebeurt op basis van een ‘calculatiemodel’, een rekenmethode van de TCMG. In dit verhaal leggen we graag uit hoe dat model werkt.

Vraag voor deskundige

Voor het kunnen bepalen van de schadeomvang is er antwoord nodig op de vraag: wat kost het om de schade te herstellen en het beschadigde deel weer terug te brengen in de originele staat? Ook kan er sprake zijn van materiële gevolgschade. Denk aan inkomstenderving voor een bedrijf. In dit verhaal beperken we ons nu tot uitleg over de berekening (in de bouwwereld calculatie genoemd) van de ‘fysieke’ schade aan een gebouw.

Calculatiemodel

Het calculatiemodel is tot stand gekomen op basis van advies van schade-expertisebureaus. Alle prijzen en de rekenmethode zelf zijn vervolgens gevalideerd (ze zijn marktconform) via een extern bouwkostenadviesbureau. De prijzen worden daarnaast een keer per jaar geïndexeerd. Zo sluit het qua prijsniveau direct aan bij een eventuele sterke prijsstijging. Het calculatiemodel wordt als geheel per drie jaar herijkt (meest recent: november 2018).

Ruimhartig

Het calculatiemodel is opgezet vanuit oogpunt van ruimhartigheid qua prijsniveau als gehanteerde uren en materialen. Daarnaast krijgt de deskundige de richtlijn mee ruimhartig te calculeren. Een kapotte tegelvloer met tegels die niet meer te krijgen zijn, wordt voor een gehele ruimte vergoed. En we calculeren liever ruim de kosten voor gebruik van een steiger dan dat het net niet voldoet.

Regels en categorieën

Het calculatiemodel bevat ruim 300 regels die exact beschrijven welke soort werkzaamheden uitgevoerd moeten worden om het beschadigde bouwdeel terug te brengen in originele staat. De deskundige adviseert op basis van zijn expertise welke type werkzaamheden allemaal nodig zijn voor bijvoorbeeld het kunnen herstellen van een scheur in stucwerk. Zo kan het nodig zijn om bijvoorbeeld tot in de bakstenen erachter de scheur uit te hakken.

Van regel tot bedrag

De bepaling van de schadeomvang, het bedrag in euro’s, wordt dus opgebouwd uit ruim 300 regels, die op zichzelf weer onderbouwd worden door specifieke bedragen en berekeningen. Een belangrijke basis vormt daarbij de manuurnorm. Dat is de benodigde tijd die een vakman nodig heeft om een bepaalde bewerking of karwei onder normale omstandigheden uit te kunnen voeren.

Wat zit er in een manuurnorm?

In een manuurnorm, ook wel calculatienorm genoemd, zijn opgenomen:

  • Bewerkingstijd. De tijd die nodig is om de voorkomende handelingen te verrichten bij de uitvoering van het werk. Denk aan het metselen van een wand: daarvoor is het nodig stenen en specie te opperen, draad te spannen en stenen te metselen.
  • Bijkomende en onregelmatige handelingen. Dit zijn werkzaamheden die niet voorspelbaar zijn, maar die voor de uitvoering van het werk soms noodzakelijk zijn. Bijvoorbeeld: een hamer die kapot gaat, een cirkelzaag die bot is, het laten vallen van gereedschappen of stroom die tijdens de werkzaamheden uitvalt. Maar denk ook aan het schoonmaken van het gereedschap en het opruimen van een werkplek om weer nieuwe handelingen te verrichten. Verder heeft het seizoen, zomer of winter, invloed op het werk.
  • Rust en persoonlijke verzorging. Tijdens de werkzaamheden zal men even moeten rusten. Vier, zes of acht uur kan niemand aaneengesloten doorwerken. Men zal ook een keer willen drinken, eten of naar het toilet gaan.
  • Organisatietoeslag. Hoe is het werk geregeld? Is het materiaal en gereedschap aanwezig op de werkplek? Is het magazijn centraal gelegen en kan men met de bedrijfswagen dicht bij de werkplek komen? Hoe vindt het verticaal transport plaats?
  • We gaan ook uit van bijvoorbeeld staartkosten, vastgesteld op basis van bedragen die de Nederlandse Vereniging van Bouw Kostendeskundigen hanteert. Indirecte of staartkosten, worden berekend nadat de directe kosten zijn begroot. Het zijn de kosten die nodig zijn om een project te kunnen realiseren zoals bouwplaatskosten.
  • Kosten voor het bezemschoon opleveren door de aannemer zijn inbegrepen, want die zal een werkplek schoon willen achterlaten. Ook al heeft u daarnaast recht op vergoeding van 150 euro schoonmaakkosten om na herstelwerk uw gebouw geheel stof-, veeg- en vlekvrij (te laten) maken.

Andere kosten die worden meegerekend

De materiaalkosten voor kleinere schades liggen hoger, omdat er immers geen bulkvoordeel is te verwachten en relatief meer materiaalverlies bij de werkzaamheden. En voor de tarieven voor manuren en de materiaalprijzen wordt ook een winst- en risicomarge gerekend voor de aannemer.

Cosmetisch of constructief

Bij de schadecalculatie gaat het dus om meer dan een likje verf. Tegelijk heeft een deskundige geen röntgenogen om door muren en vloeren te kijken. Op basis van de karakteristieken van een schade kan in veel gevallen worden herleid in hoeverre constructieve schade valt te verwachten. Afhankelijk van bijvoorbeeld dergelijke signalen, zal er aanvullend onderzoek worden gedaan naar bijvoorbeeld een fundering. Mochten later alsnog schades zijn gemist, dan kunnen die worden gemeld en zal er een besluit over die nieuwe aanvraag worden genomen.

Uitzonderingen

De ruim 300 regels in het calculatiemodel beslaan ongeveer 95 procent van alle denkbare uit te voeren werkzaamheden voor herstel van mijnbouwschade. En op de regels zijn natuurlijk ook weer uitzonderingen mogelijk. Het verwijderen van een radiator omdat een scheur doorloopt, is inbegrepen. Maar bijvoorbeeld een grote, ingebouwde tuinbarbecue die tegen een buitenmuur staat tijdelijk verwijderen, staat er weer niet tussen. De deskundige heeft de ruimte die uitzonderingen te benoemen en zelf te calculeren.

Een calculatie is geen bouwadvies

U krijgt het totaalbedrag van de calculatie aangeboden in het adviesrapport. De onderliggende regels maken daar geen onderdeel vanuit. Het maakt de rapporten nodeloos ingewikkeld. Een gerenommeerde aannemer zal op basis van de calculatie in het adviesrapport en de genoemde posten begrijpen welke werkzaamheden worden bedoeld.

Het is daarmee geen bouwadvies voor een doe-het-zelver. We begrijpen dat er soms behoefte aan is, maar de TCMG heeft daar zelf niet de kennis voor. Het extern inkopen van bouwadvies bij bijvoorbeeld deskundigen, zou veel capaciteit vergen wat de voortvarendheid niet ten goede komt.

Voorbeelden

Kijk hier voor voorbeeldrapport 1 en hier voor voorbeeldrapport 2. U ziet er de calculatie zoals we die in de rapporten zetten. Deze voorbeeldrapporten zijn geanonimiseerde echte rapporten. Zo krijgt u een indruk van de wijze waarop de schadeomvang wordt berekend. Als u zelf een adviesrapport ontvangt zult u ook dit soort calculaties vinden.

Meerdere mogelijkheden en zienswijze

We hopen natuurlijk dat met alle waarborgen, zoals validatie, indexatie, herijking en de expertise van deskundigen u een ruimhartige schadevergoeding krijgt toegewezen. Maar hoewel het qua calculatie vooral om een technisch vraagstuk gaat, is de uitkomst niet altijd zwart-wit. Er zijn soms meerdere herstelmogelijkheden denkbaar. Als u twijfelt bent u wellicht in de gelegenheid om een aannemer om een offerte te vragen. En als u het oneens bent met de berekening van de schadeomvang, dient u dan een zienswijze in op het adviesrapport, bijvoorbeeld met toevoeging van een offerte van een aannemer. Als u het niet eens bent met de beslissing van de Commissie op uw aanvraag, dan kunt u binnen zes weken na verzenddatum van de beslissing, per post bezwaar maken.

Over de TCMG